Başlangıç » 2013 Çalışmaları »

Gerçek usulden basit usule dönüş..

07 Ağustos 2012 07:28
Muhasebe Dr
2013 Çalışmaları, MUHASEBE, Pratik Bilgiler, Vergi
Yorum Yok

Gerçek usulden basit usule dönüş yolu açıldı

Gelir Vergisi Kanunu’nda (GVK) bir süredir yer alan düzenleme uyarınca, basit usul kapsamında vergilendirilenlerden; basit usule tabi olmanın şartlarını kaybedenler ile herhangi bir şekilde gerçek usulde vergilendirilmiş olanlar bir daha hiçbir şekilde basit usule dönemiyorlardı. Dahası, bu kimselerin aynı türden iş yapan eş ve çocukları da bu faaliyetleri nedeniyle basit usulden yararlanamıyorlardı.
Gerçek usul kapsamında faaliyetlerini sürdüren mükellefler, iş hacimlerindeki daralma nedeniyle yasal şartları sağlasalar bile hiçbir şekilde basit usule dönemiyorlardı. Bu kısıtlama nedeniyle de söz konusu kişiler ya işlerini terk ediyor ya da kayıtdışı faaliyet göstermeye başlıyorlardı.

YENİ DÜZENLEME
Basit usul konusundaki kısıtlamaların bir sonucu olarak, gerçek usulde vergilendirilen esnaf ve sanatkarların bir kısmı basit usule dönemedikleri için daha ağır mali yükümlülüklere katlanmaktaydı.
Esnaf ve sanatkarların basit usule geçmesine olanak sağlanması, ‘Esnaf ve Sanatkarlar Değişim Dönüşüm Destek Strateji Belgesi ve Eylem Planı’nında hedefleniyordu. 6322 Sayılı Kanun’un 7. maddesiyle yapılan düzenlemeyle; gerçek usulde vergilendirilen mükelleflerin basit usule dönmeleri yolu açıldı.
Söz konusu mükelleflerden; basit usule tabi olmanın şartlarını taşır hale gelenler, arka arkaya iki hesap döneminde sahip oldukları iş hacmi basit usule tabi olmanın özel şartlarını da sağlaması halinde izleyen hesap döneminden başlayarak basit usule geçebilecekler.

KISITLAMALAR
Yapılan bu yeni düzenleme bazı ‘uyanıklar’ için kısıtlamalar da içeriyor.
- Gerçek usulde vergilendirilmekteyken işini terk eden mükellefler ile
- Basit usulün şartlarını kaybedenlerden gerçek usulde vergilendirilmeye başlamadan önce işini terk eden mükellefler, işlerini terk etme tarihini izleyen yılın başından başlamak üzere iki yıl geçmedikçe basit usule dönemeyecekler. Bu kısıtlama, terk edilen işin eş ve çocuklara devri halinde de geçerli olacak.
Sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenledikleri tespit edilen mükellefler ise yasal şartları sağlasalar bile hiçbir şekilde basit usulde vergilendirilemeyecekler.

DEĞERLENDİRME VE OLASI SORUNLAR
Basit usule geçişi olanaklı hale getirilen düzenleme, ekonomik gelişmeler sonucu darboğaza düşen mükelleflere önemli bir kolaylık getirmiş durumda. Özellikle küçük yerleşim birimlerinde faaliyette bulunan mükellefler açısından olumlu bir gelişme. Bununla beraber, yeni düzenlemenin de zaman içinde istismar edilmesi mümkün.
Bunların da ötesinde, sahte belge düzenleyenler yönünden getirilen kısıtlama, düzenlenme biçimi olarak hukuka aykırılıklar içeriyor. Madde metninde yer alan; sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenledikleri ‘tespit edilen’ ifadesi, bu konuda idarenin yapacağı tespitlerin belirleyici olacağını gösteriyor.
Oysa, inceleme raporları ile vergi suçu raporlarında yer verilen bu yöndeki iddialar, çoğunlukla yargı kararıyla sabit hale gelmiyor. Dolayısıyla, sahte ve muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleyenler için getirilen kısıtlamanın; bu durumda oldukları ‘yargı kararıyla kesinleşmiş olan’ mükellefler bakımından uygulanacak şekilde düzenlenmiş olması hukuksal olurdu. Söz konusu düzenleme bu şekliyle anayasal normlara aykırılık oluşturuyor.

AKLINIZDA BULUNSUN - Bağış ve yardımların da kapsamı genişledi
6322 sayılı Kanun’un 9. maddesiyle yapılan düzenleme ile Gelir ve Kurumlar Vergisi mükelleflerinin matrah tespitinde kazançlarından indirim konusu yapabilecekleri unsurların kapsamı genişletildi. Yapılan değişiklik sonucunda; iktisadi işletmeleri hariç olmak üzere Türkiye Yeşilay Cemiyeti’ne makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış ve yardımlar ile imar planında dini tesis alanı olarak ayrılan yerlerde ibadethane yapımına yönelik ayni ve nakdi yardımların ‘tamamının’ Gelir ve Kurumlar Vergisi matrahının tespitinde beyanname üzerinden indirilebilmesi mümkün hale geldi.

BES vergi iadesi alabilir miyiz?
BES vergi iadesi takibi ve bilgilendirmesi için müteşekkiriz. Eşim için 2010 yılına kadar 3 veya 4 yıl (…) Sigortadan (…) Bankası ile BES ödemesi yaptık, 2010 yılında ayrıldık. Aylık yaklaşık 150 TL yatırıyorduk. Vergi iadesinden faydalanabilir miyiz? Ayrıca bizler otomatik ödemeden Beylikdüzü banka şubesine ödeme yapıyorduk. Başvurular vergi dairesine yapılacakmış. Bizler hangi vergi dairesine başvurmalıyız?
- Erdal Şen
2010 yılında bireysel emeklilik sisteminden ayrılırken emeklilik şirketince tarafınıza yapılan ödemenin anaparaya isabet eden kısmı üzerinden yapılan vergi kesintisini geri alabilirsiniz.
İade için (…) Sigortanın vergi kesintisini yatırdığı vergi dairesine başvurmanız gerekiyor. Başvuruda, bireysel emeklilik poliçesinin bir örneği ile düzenlenmiş olan poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri ve yapılan kesintileri gösteren belgelerin bir örneğinin de ibraz edilmesi gerekiyor.

GÜNÜN SÖZÜ
‘Fark yaratmak için çok küçük olduğunuzu düşünüyorsanız sivrisinekle hiç yatağa girmemişsiniz demektir.’ Anita Roddick

Metin Taş-Sezgin Özcan

Akşam